Deq / Dövme

Mardin ve çevresiyle bütünleşen ve günümüzde hâlâ devam eden bir gelenek olan deq / dövme; yeni doğan bebeklere, kadınlara ve erkeklere yapılır. Süslenme amacıyla yapıldığı gibi bir aşirete olan aidiyeti gösterir. En sık kaşların arasına ve dudakların üstüne yapılır. Motiflerin arasında üçgenler, noktalar, çizgiler, ay, güneş gibi işaretler, ellere ve kollara akrep, hayat ağacı veya çiçekler yapılır. Bugün bilinmese de birçok kabilenin kendi işaretleri vardır ve kendi aşiretlerini bu işaretler sayesinde tanırlar.
Deq yapılacağı zaman bütün kadınlar toplanır, çaylar yapılır hem deq yapılır hem de sohbetler eşliğinde yemek yenilir. Deqin yapımı için gözlere sürülen sürme veya çıra gerekir. Bazıları bunu anne sütüyle bazıları da suyla karıştırıp çamur haline getirir. Deqin yapılacağı yere ince ucu yanmış bir iğne, bir kaç kere hızlı hızlı batırılır ve kanaması beklenir. Kanayan yerin içine çıra çamurdan biraz konulur ve iyice sıvılaştırılır. Sonra tekrar iğneyle şekil oluşuncaya kadar çıra çamuru yaranın içine batırılır. Yara kabuk bağlar, birkaç gün sonra kabuk düşer ve altında işlenen motif ortaya çıkar. Soğuk havada yaranın iyileşmesi zor olması nedeniyle deq yapımı için genellikle bahar ayları tercih edilir. Deqler, bir nevi kişinin bedeninde taşıdığı ebedi takıdır ve taşıyana aidiyet veren bir semboldür.

Mardin Müzesi